Doliczenie do podatku to nie to samo, co naliczenie podatku
W konsekwencji zwrotu przez ZUS składek zdrowotnych zapłaconych w latach 2019-2021 podatniczka musi doliczyć do podatku odliczone wówczas kwoty - wynika z indywidualnej interpretacji.
Podatniczka mieszkająca na stałe w Niemczech pobiera emeryturę z polskiego systemu ubezpieczeń. W okresie od 2019 r. do czerwca 2024 r. ZUS pobierał z jej emerytury składkę zdrowotną, co było nieprawidłowym działaniem, gdyż podatniczka jest zobowiązana do opłacania składek zdrowotnych wyłącznie w Niemczech, gdzie ma miejsce stałego zamieszkania i centrum interesów życiowych. We wrześniu 2024 r. ZUS zwrócił jej nienależnie pobrane składki, a w informacji PIT-11A wystawionej za rok 2024 w pozycji 52 wskazał kwotę doliczenia do podatku z powodu zwrotu zapłaconej i odliczonej składki zdrowotnej otrzymanej od organu rentowego. W rocznym rozliczeniu podatku kobieta uwzględniła tę kwotę. Równocześnie niemiecka kasa chorych, do której podatniczka jest zobowiązana odprowadzać składki zdrowotne, wystąpiła do niej o uiszczenie zaległych składek za ten sam okres.
Podatniczka uważa, że zwrot składki zdrowotnej pobranej przez ZUS nie powinien podlegać opodatkowaniu w Polsce. Jej zdaniem wynika to z faktu, że zwrócona składka nie stanowi dla niej realnego dochodu, a jedynie doszło do transferu środków, które muszą zostać przekazane do niemieckiego systemu ubezpieczeń zdrowotnych. Aby uzyskać potwierdzenie swojego stanowiska, kobieta wystąpiła o indywidualną interpretację.
Pobierz lub wypełnij w programie druki ZUS
Sprawdź listę druków ZUS, które wygodnie wypełnisz w naszym programie, bądź pobierz ich wzory w formacie PDF.
Sprawdź druki-formularze ZUS
Obowiązku zwrotu odliczenia nie można utożsamiać z naliczeniem podatku
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał to stanowisko za nieprawidłowe. W wydanej interpretacji przypomniał zasady, na jakich ustala się zakres ciążącego na podatniku obowiązku podatkowego. Wskazał, że obowiązkiem podatkowym od całości swoich dochodów/ przychodów (a więc nieograniczonym obowiązkiem podatkowym) objęci są podatnicy, którzy w Polsce mają miejsce zamieszkania. Natomiast podatnik, który ma miejsce zamieszkania za granicą, w Polsce płaci podatek tylko od dochodów/ przychodów uzyskanych w danym roku podatkowym w Polsce (ograniczony obowiązek podatkowy). Wnioskodawczyni podlega więc w Polsce ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, a emerytura wypłacana jej z ZUS podlega opodatkowaniu w Polsce.
Dyrektor KIS wskazał następnie, że organy rentowe są zobowiązane, na podstawie przepisu art. 34 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, są do pobierania zaliczek na podatek dochodowy m.in. od wypłacanych emerytur wypłacanych przez te organy. W stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2021 r. organy te były zobowiązane zmniejszyć obliczoną zaliczkę o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne pobranej w danym miesiącu przez organ rentowy ze środków podatnika. To pomniejszenie to nie mogło jednak przekroczyć 7,75% podstawy wymiaru tej składki.
W analizowanej sytuacji ZUS w latach 2019-2023 i do czerwca 2024 r. nieprawidłowo pobierał z emerytury wnioskodawczyni składki zdrowotne, zaś we wrześniu 2024 r. dokonał zwrotu tych składek. Należy więc zastosować przepis art. 45 ust. 3a ustawy o PIT. Zgodnie z nim podatnik, który dokonał odliczeń od dochodu, od podstawy obliczenia podatku lub od podatku, a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), dolicza poprzednio odliczone kwoty w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymał ten zwrot. Skoro więc składki na ubezpieczenie zdrowotne do 31 grudnia 2021 r. podlegały odliczeniu od podatku, to w zeznaniu podatkowym za rok 2024 (rok, w którym podatniczka uzyskała zwrot tych składek) należy doliczyć do podatku kwoty uprzednio odliczone. Obowiązku doliczenia uprzednio odliczonych od podatku kwot nie sposób jednak utożsamiać z naliczeniem podatku dochodowego od kwoty otrzymanego zwrotu - podsumował Dyrektor KIS.
Zapłacił składkę zdrowotną z wyprzedzeniem, uciekł przed Polskim Ładem
Źródło: indywidualna interpretacja 0115-KDIT2.4011.513.2025.2.MM z 27 listopada 2025 r.
