Wypłata wynagrodzenia w ratach nie zmienia charakteru umowy

Wykonawca dzieła może otrzymać część wynagrodzenia z góry, w miesięcznych ratach i nie spowoduje to obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne od takiej umowy - potwierdził ZUS w indywidualnej interpretacji.

Przedsiębiorca planuje zawieranie umów o dzieło z osobami fizycznymi, które nie pozostają w nim w jakimkolwiek innym stosunku prawnym - w szczególności nie są ani nie będą związane umową o pracę, umową zlecenia ani inną umową o świadczenie usług. Każda z umów o dzieło będzie przewidywała osiągnięcie indywidualnie oznaczonego rezultatu (dzieła), a wynagrodzenie będzie należne wyłącznie za wykonanie i odbiór tego rezultatu. Przedmiotem takiej umowy może być na przykład:

• wykonanie specjalistycznego tłumaczenia (np. tekstu technicznego lub branżowego) o określonej objętości i standardzie jakościowym, wymagającego indywidualnej wiedzy i umiejętności tłumacza,
• opracowanie materiałów reklamowych (tekstów oraz grafiki) w formie postów lub artykułów tematycznych,
• opracowanie materiałów dydaktycznych o z góry opisanej strukturze i parametrach,
• wykonanie strony internetowej lub aplikacji z określoną funkcjonalnością.

Odbiór dzieła będzie następował po zakończeniu jego realizacji, na podstawie protokołu przekazania/odbioru, zaś wynagrodzenie będzie przysługiwało wyłącznie za osiągnięcie rezultatu określonego w umowie, co oznacza, że niewykonanie dzieła będzie skutkowało brakiem prawa do całości wynagrodzenia, zaś wadliwe wykonanie - brakiem prawa do części wynagrodzenia.

Przedsiębiorca jest zdania, że sposób wypłaty wynagrodzenia, polegający na:

• dokonywaniu miesięcznych płatności ratalnych w trakcie realizacji dzieła,
• ostatecznym rozliczeniu po odbiorze rezultatu,

nie wpłynie na powstanie po jego stronie obowiązku obliczania i opłacania składek na ubezpieczenia społeczne. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych nie uzależnia bowiem powstania tytułu do ubezpieczeń od sposobu, częstotliwości ani harmonogramu wypłaty wynagrodzenia. Jeśli strony umawiają się na osiągnięcie określonego rezultatu, a wynagrodzenie przysługuje za osiągnięcie tego rezultatu, to sam podział płatności na raty nie powoduje obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne - ocenił przedsiębiorca i poprosił ZUS o potwierdzenie tego stanowiska.

Pobierz lub wypełnij w programie druki ZUS
Sprawdź listę druków ZUS, które wygodnie wypełnisz w naszym programie, bądź pobierz ich wzory w formacie PDF.
Sprawdź druki-formularze ZUS

Harmonogram wypłat nie wpływa na kwalifikację prawną umowy

Oddział ZUS w Gdańsku w interpretacji zauważył, że zamknięty katalog osób podlegających obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym został zawarty w przepisach art. 6, 6a i 6b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Żaden z tych przepisów nie wskazuje umowy o dzieło jako samoistnego tytułu do ubezpieczeń. W analizowanej sytuacji nie będzie miał też zastosowania przepis art. 1 ust. 9 ustawy, zgodnie z którym ubezpieczeniom z tytułu umowy o dzieło podlegają osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę przez podmiot, z którym dodatkowo zawarły umowę o dzieło. Bez znaczenia w tej sprawie pozostaje sposób wypłaty wynagrodzenia z tytułu umów o dzieło (częstotliwość i harmonogram wypłaty). Stanowisko przedsiębiorcy należy więc uznać za prawidłowe.

Równocześnie Zakład Ubezpieczeń Społecznych zastrzegł, że w wydanej decyzji nie rozstrzyga o tym, czy w opisanym zdarzeniu zawierane umowy będą faktycznie miały charakter umów o dzieło. Procedura wydania interpretacji indywidualnej nie przewiduje prowadzenia postępowania wyjaśniającego ani dowodowego, dlatego ZUS oparł się więc wyłącznie na oświadczeniach wnioskodawcy zawartych we wniosku.

Na papierze porozumienie, w rzeczywistości umowa o świadczenie usług

Źródło: decyzja nr 9 ZUS Oddział w Gdańsku z 9 stycznia 2026 r. (DI/100000/43/1291/2025)